Błędne koło hermeneutyczne

Błędne koło hermeneutyczne w analizie danych tekstowych oznacza sytuację, w której rekonstrukcja kontekstu interpretacyjnego opiera się na wcześniej przyjętej hipotezie znaczeniowej, a następnie zostaje użyta do jej potwierdzenia. W takim układzie kontekst przestaje pełnić funkcję pomocniczej ramy eksplanacyjnej, a zaczyna działać jako element dowodowy, co prowadzi do metodologicznego domknięcia interpretacji bez niezależnej weryfikacji danych.

W podejściu Evidence-Based Biblical Studies zjawisko to nie jest traktowane jako nieunikniony warunek rozumienia, lecz jako błąd metodologiczny polegający na naruszeniu niezależności poziomów epistemicznych. Dane tekstowe, rekonstrukcje kontekstowe oraz wnioski interpretacyjne posiadają odmienny status poznawczy i nie mogą być wzajemnie legitymizowane w obrębie jednego, zamkniętego obiegu argumentacyjnego.

EBBS zakłada, że kontekst ma charakter hipotezy roboczej o określonym stopniu niepewności i nie może być używany do potwierdzania interpretacji, z których sam został wyprowadzony. Kontrola błędnego koła hermeneutycznego polega na jawnym oznaczaniu statusu kontekstu, zawieszeniu interpretacyjnego domknięcia oraz ograniczeniu wnioskowania do zakresu faktycznie poświadczonego przez dane tekstowe. W tym sensie EBBS nie eliminuje obiegu hermeneutycznego, lecz poddaje go rygorystycznej kontroli metodologicznej.

Vincent van Gogh, Still life with Bible
Vincent van Gogh, Still life with Bible, Public domain | Wiki

Prześlij komentarz

0 Komentarze